Overslaan en naar de inhoud gaan

De afgelopen weken zijn er meerdere operationele inzetten geweest waarbij militaire transporthelikopters zijn ingezet ter ondersteuning van de civiele brandweer bij het bestrijden van branden die onbeheersbaar zijn of dreigen te worden, of die met reguliere middelen niet te bestrijden zijn. Deze inzetten laten zien dat effectieve natuurbrandbestrijding alleen mogelijk is door intensieve samenwerking tussen verschillende partijen.

In Noord-Limburg werden twee militaire Chinook-transporthelikopters ingezet.  Zij hebben samen 1,8 miljoen liter Maaswater uitgestort over de brand. Bij de duinbrand in Ouddorp haalde een Chinook-helikopter met een Bambi Bucket 78.000 liter bluswater uit het Haringvliet. Ook in België wordt momenteel Nederlandse inzet geleverd. Daar ondersteunt het FBO-team de bestrijding van een veenbrand in het natuurgebied Hoge Venen. Door de droge en diepe turfgrond en weersomstandigheden is deze brand moeilijk te bestrijden.

vergroot de afbeelding

Steun vanuit de lucht

Bij een Fire Bucket Operation (FBO) wordt een militaire helikopter ingezet om vanuit de lucht water op de brand te brengen. De helikopter vliegt daarbij steeds heen en weer tussen een geschikte waterwinplaats en het brandgebied.

Luchtsteun is vooral van waarde op plaatsen waar brandweereenheden op de grond moeilijk of niet kunnen komen. Vanuit de lucht kan op korte tijd veel water worden aangevoerd en gericht worden ingezet.

Een helikopter kan een natuurbrand echter niet alleen bestrijden. De kracht zit juist in de combinatie van lucht- en grondinzet.

vergroot de afbeelding

Samen één operatie

Een FBO-inzet is een civiel-militaire operatie, waarbij brandweer en Defensie nauw samenwerken. Verschillende teams hebben ieder hun eigen taak, maar werken als één geheel. VNOG is in Nederland de coördinerende regio voor de brandweer.

Het Heli-Team Brandweer bepaalt vanuit het perspectief van de brandbestrijding waar en wanneer de inzet van de helikopter de meeste meerwaarde heeft. Het team bestaat uit een On-Scene Commander, vier teamleden, te weten een dropcontroller, twee mensen in het veld en een veiligheidsman en kan aangevuld worden met een natuurbrandadviseur en een natuurbrandanalist. Natuurbrandspecialisten en brandweermedewerkers van VNOG (Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland) zijn onderdeel van dit team bij de uitvoering, zij begeleiden de helikopterinzet in het veld.

Het Mobile Air Operations Team (MAOT) zorgt voor de verbinding tussen de inzet vanuit de lucht en de operatie op de grond. Het team ondersteunt bij de coördinatie en zorgt ervoor dat de helikopter veilig en effectief kan worden ingezet.

Defensie levert de militaire helikoptercapaciteit, de bemanningen en de benodigde expertise. Brandweer Nederland en het NIPV dragen bij met kennis en ervaring op het gebied van natuurbrandbestrijding en de inzet van luchtsteun.

Iedere partij heeft daarmee een eigen rol en verantwoordelijkheid. Juist door deze rollen goed op elkaar af te stemmen, ontstaat één gezamenlijke operatie.

vergroot de afbeelding

Samen oefenen en voorbereiden

Een goede samenwerking begint niet op het moment dat een natuurbrand uitbreekt. Defensie, veiligheidsregio’s, Brandweer Nederland en het NIPV werken al langere tijd samen aan de voorbereiding en ontwikkeling van Fire Bucket Operations.

Duidelijke afspraken, een gezamenlijke werkwijze en regelmatig oefenen zijn daarbij belangrijk. Door vooraf samen te trainen en kennis en ervaringen te delen, weten de verschillende partijen tijdens een daadwerkelijke inzet wat zij van elkaar kunnen verwachten.

De recente inzetten laten zien hoe belangrijk die voorbereiding is. Wanneer een natuurbrand moeilijk beheersbaar wordt en de mogelijkheden op de grond onder druk komen te staan, kunnen de verschillende partijen snel hun capaciteit en expertise samenbrengen.

De inzet van een helikopter staat daarbij nooit op zichzelf. De kracht zit in de samenwerking tussen de mensen op de grond en in de lucht. Door deze inzet goed te organiseren en voortdurend van ervaringen te leren, kunnen partijen steeds effectiever samenwerken bij het bestrijden van natuurbranden. Een noodzaak, omdat door klimaatverandering het natuurbrandrisico in de komende jaren stijgt.

Update: 16-8-2026

Terug naar boven